We spreken met Martin Verbeet, voormalig wethouder van Oost en Yteke Waterbolk, die naast het pand woont, wier man uitgever Bert Bakker een paar jaar geleden overleed en met wie ik 10 jaar geleden strijd voerde namens Erfgoedvereniging Heemschut om de straat tot gemeentelijk stadsgezicht te verklaren. Dat lukte toen niet omdat een aantal bewoners vreesde dat ze dan niets meer aan hun interieur zouden mogen veranderen. Wat overdreven vrees overigens.
Een grote groep bewoners maakt zich nu kwaad over de omgevingsvergunning, die de gemeente lijkt te gaan verlenen voor een grondige vergroting van het huis. Een projectontwikkelaar heeft het pand gekocht om het te vergroten en daarna waarschijnlijk te verkopen. De verbouwing gaat flink wat bouwvolume toevoegen. Er komt een ย extra verdieping bovenop, het sousterrain van slechts 4 bij 5 en 79 cm hoog- nu slechts een kleine ruimte onder de keuken- wordt uitgediept met een betonnen bak, te dicht op de fundering en over de hele oppervlakte van het pand plus nog een uitbouw achter in de tuin. In eerste instantie accepteerde Welstand het plan niet omdat de nieuwe extra verdieping zowel aan voor- als achterzijde een groteske Mansarde-kap liet zien. Als concessie handhaafde de architect aan de voorkant toen de bestaande top maar rommelde er aan de achterkant toch nog een bovenuit torenende mansarde-kap op. Een โconcessieโ, die de bewoners rondom naast de andere verbouwingen helemaal het verkeerde keelgat inschoot. Ze zijn boos, dat de Welstandscommissie dit allemaal heeft geslikt. Een bezwaarschrift tegen de vergunning is nu in ย behandeling. ย De omwonenden hebben bovendien een raadadres ingediend, waarin zij individuele verbouwingen laken, die slechts de huizenspeculatie dienen en de ย leefkwaliteit en het historisch karakter van 19de-eeuwse buurten aantasten. Ook houdt de gemeente bij zijn vergunningverlening te weinig rekening met verzakkingsschade en overlast voor bewoners van belendende panden. Yteke wijst erop, dat de panden naast het Marga Minco-pand samen een fundering hebben en dat het uitgraven van de de kelder en plaatsing van een betonnen bak de fundering van meerdere panden eromheen daaantasten. En aan de bovenkant achter worden het gevelritme en karakter van het neo-renaissance pand ernstig verstoord door het Fremdkorper van een Mansarde-kap achter, die uitsteekt boven de gevel voor, wat een soort Eftelingeffect sorteert.
Instrumenten tegen speculatie blijven ongebruikt
Verbeet wijst er nog op, dat de gemeente wel degelijk over instrumenten beschikt om dit soort speculatie met bijzondere panden te voorkomen maar er onvoldoende gebruik van maakt. Er is niet alleen het Welstandstoezicht maar ook de Opkoopbescherming, de Actienota Betaalbare Woningvoorraad , Woonagenda 2025, de Zelfbewoningsplicht etc. En de ontwikkelaar kan wel zeggen, dat hij woonruimte toevoegt maar ook het bestaande pand zou je kunnen splitsen, het gaat hem er vooral om meer dure meters te kunnen verkopen met voorbijzien aan overlast en schade voor omwonenden en respect voor historische schoonheid. Verduurzaming en modernisering zullen altijd wat overlast geven ย maar dit is een vorm van speculatie. Een trend, die volgens Verbeet helaas lijkt aan te slaan in Oud-Oost. De gemeente hoort dat niet te faciliteren, vinden de ondertekenaars van het adres.
โSlechts een kleine verbouwingโ
Het raadsadres komt nog in de gemeenteraad. Erfgoedvereniging Heemschut en GroenLinks/PvdA steunen het adres, de D66-portefeuillehouders op stads- en stadsdeelniveau van Monumenten hopelijk ook. In de stadsdeelcomissie zei Jan-Bert Vroege, dat hij echter weinig kon doen omdat het hier niet om een officieel gemeentelijk monument gaat. In de hoorzittingen werd kleinerend gesproken over โeen kleine verbouwingโ, die niet meer dan een โlichte toetsโ krijgt. De bewoners denken daar wel anders over.
Marga Minco was een bekende Nederlandse schrijfster. Haar echte naam was Sara Minco en ze was Joodse. Ze begon te werken als journalist maar werd na de inval van de Duitsers ontslagen bij de Bredasche Cournant vanwege haar Joodse afkomst. Zij was daarmee de eerste Nederlandse journalist, die wegens haar Joodse afkomst werd ontslagen. Tijdens de bezetting dook zij onder onder de schuilnaam Marga Faes. Haar voornaam besloot ze te houden. Ze overleefde als enige van haar gezin de oorlog, die een belangrijk thema in haar werk werd. Haar debuut werd het bekendse werk โHet bittere kruidโ (1957). Het werd een klassieker en is in 19 talen vertaald. Marga won in 2005 de Constantijn Huygens-prijs voor haar gehele oevre. En in 2019 de P.C.Hooft-prijs
In 1969 betrok Marga het huis aan de Tweede Oosterparkstraat, waar ze tot haar dood bleef wonen. Ze woonde er met haar man de dichter Bert Voeten, die in 1992 overleed.